چهارشنبه, 23 بهمن 1392 11:45

دال ـ روش توصیفی

نوشته شده توسط 
این مورد را ارزیابی کنید
(0 رای‌ها)

     یکی از راه های گسترش و برجسته سازی متن نوشته توصیف موضوع و یا به عبارت بهتر ارکان، مسایل و زمینه های متنوع موضوع می باشد. در این روش تحلیل گر می تواند ارکان اصلی پدیده و یا موضوع را به صورتی دقیق و برجسته مشخص کرده و هر کدام را به صورتی بسیار زیبا و جذاب وصف نماید. هم بدانسان که می تواند، از میان ارکان و اجزاء آن رکنی را که بیشتر مورد توجه او و در تحقق هدف محوری مؤثرترش می پندارد، توصیف نماید.
     باید یادآوری نمود که: بازسازی و تصویر واقعیت ها، رویدادها و امور متنوع با کلمه ها، ترکیب ها و عبارتهای بیانی و زبانی فقط پس از رسیدن به پختگی فکری و بینش لازم و تسلط همه جانبه بر زبان و بدایع هنری آن و نیز پس از تقویت بجا و هم آهنگ قوۀ تخیل و با استفاده از ترفندهایی چون مجاز، کنایه، تشبیه، تلمیح، استعاره و... میسر خواهد شد.
     در این روش، نویسنده گاهی واقعیت ها را فقط همانگونه که هستند، با روشی کاملاً واقع بینانه ولی فراگیر (از جزء تا کل، از زشت تا زیبا، از خوب تا بد و...)توصیف و ارائه می دارد و زمانی همین کار و همین روش را در رابطۀ با یک و یا چند جزء و بخش انجام می دهد؛
     گاهی وی زمینه هایی ارزشی، عاطفی، اعتقادی و فراگیر را با همین روش و معیار مورد توصیف و ارائه قرار می دهد؛ گاهی زمینه ای محدود و مشخص را.
     زمانی زمینه های اعتباری، وهمی و خیالی فراگیر را، و زمانی زمینه ای معین و مشخص را؛
     در این روش گاهی فقط شکل و هیئت برونی مورد توصیف و برجسته سازی قرار می گیرد و زمانی ماهیت باطنی و ناپیدای آن؛
     نویسنده، در برخورد با این روش مجاز است که: گاه خود پدیده و یا ارکان و اجزاء آن را مورد وصف و شرح قرار دهد یا: آثار و پی آمدهای مثبت و یا منفی آن را؛ موقعیت وجودی و یا عملی آنرا؛ جهت و موضعگیری آن را؛ علل ایجادی و تقویتی آن را؛ و یا هر چیز و مورد دیگری که به نحوی از انحاء در رابطۀ با موضوع می تواند قرار بگیرد؛
     آنچه درین رابطه شدیداً باید در نظر گرفته شود آنست که واجب و لازم می باشد تا تحلیل گر دقیقاً متناسب با هدف، زمینه، مخاطب و موضوع، انتخابی درست و بجا و مکفی کرده و با زیبائی و حوصله و خوش ذوقی به سرانجام رسانیده و ارائه دهد.
     می بایدمان افزود که در توصیف، بیان جزئیاتی که کم درخشش و کم اثر می باشند نه تنها مؤثر و زیبایی بخش و برجسته ساز و پرورش دهنده نمی باشند که در مواردی زشت کننده و تنفرزای بوده و به عکس زمینه های پر درخشش بسیار مؤثر بوده و پرداختن به آنها از موضعی ابداعی، ذوق محورانه، صبورانه و... لازم می باشد.

     به هر حال، نویسنده با توجه به امر توصیف و پرداختن عملی به آن:
     گاهی زمینۀ مورد نظر را پرورش داده و برجسته می سازد؛
     زمانی، ذهن مخاطب را آمادۀ ورود، پذیرش، رد و... می دارد؛
     گاهی، با پرداختن به این امر، نوشته را رنگین و متنوع و خواننده را سرگرم ساخته، از یکنواختی، هر دو را برون می آورد؛
     زمانی از تلاش شدید ذهنی ـ که متوجه عمق مطلب و در رابطۀ طولی تحلیل قرار گرفته است ـ می کاهد، و نوعی استراحت می بخشد؛
     و گاهی، او را با گذر دادن به زمینه های مورد توجه و گلگشت به زمینه های توصیفی، زیبائی های وصفی و یا ابداعی، در جهتی که تمایل دارد آرامش می بخشد.

خواندن 1499 دفعه آخرین ویرایش در شنبه, 09 فروردين 1393 09:32

بحر ادب

  • گلچین کتاب

  • عکس جمله

  • منتخب اشعار